Theo nhận định của Amy Frearson, chủ biên lĩnh vực kiến trúc tạp chí kiến trúc online Dezeen, trong năm 2015 có 15 công trình kiến trúc từ Đông sang Tây – hoặc đã hoàn tất, hoặc đang trong quá trình hoàn thành hay sẽ thực hiện – được mong đợi nhất. Trong số các tác giả (kiến trúc sư hoặc công ty thiết kế) các công trình ấy, có những tên tuổi hàng đầu thế giới như Rem Koolhaas, Renzo Piano, Jean Nouvel, Herzog & de Meuron… Về phía Việt Nam, có công trình Nhà triển lãm Việt Nam sẽ được xây dựng vào mùa hè sắp tới tại Triển lãm Thế giới 2015 ở Milan (Ý) do Công ty Võ Trọng Nghĩa thiết kế.
Chung cư West 57th ở New York
Năm 2010, KTS Bjarke Ingels và Công ty BIG của ông đã gây được ấn tượng mạnh mẽ với công trình 8 House ở thủ đô Copenhagen (Đan Mạch), một tòa chung cư nơi các cư dân có thể đi tản bộ hoặc đạp xe từ trước cửa căn hộ của mình lên tới tầng 10 cao nhất; nay thì BIG lại được chờ đợi với công trình mới sắp hoàn thành: khu chung cư hình khối tam giác, trông tựa một kim tự tháp tân kỳ với 32 tầng, gồm 600 căn hộ, tất cả đều vây quanh một sân vườn rộng và đều có tầm nhìn đẹp ra dòng sông Hudson.
Điểm độc đáo của công trình là một mái trượt chạy dài từ đỉnh tòa nhà cao 142m xuống tầng cuối cùng với nhiều ô kính mở tầm nhìn ra bên ngoài.
Sân vận động Bordeaux Atlantique
Dù còn hơn một năm nữa mới diễn ra vòng chung kết Giải vô địch bóng đá châu Âu 2016 (UEFA Euro 2016) được tổ chức tại nước Pháp, song sân vận động Bordeaux Atlantique – công trình của Công ty thiết kế Thụy Sĩ Herzog & de Meuron tại thành phố Bordeaux sẽ sớm hoàn tất để sẽ tổ chức trận bóng đá đầu tiên vào tháng 5-2015. Trong khuôn khổ Euro 2016, sẽ có năm trận đấu được tổ chức trên sân này.
Là sân nhà của câu lạc bộ Girondins de Bordeaux, sân Bordeaux Atlantique có 42.000 chỗ ngồi, tất cả đều được che dưới một mái vòm chữ nhật khổng lồ mà chống đỡ cho mái vòm này là một “rừng” cột trụ trắng thanh mảnh. Ở khoảng giữa các cột trụ là chỗ ngồi của khán giả và ánh sáng tự nhiên sẽ được lọc qua lớp kính trên mái vòm.
“Dòng sông kính” ở trang trại Grace (bang Connecticut – Mỹ)
Xưởng thiết kế Nhật Bản SANAA là tác giả của một công trình kỳ vĩ tựa như một dòng sông uốn khúc, được làm bằng kính trong suốt, bê tông, thép và gỗ tại trang trại Grace, khu bảo tồn thiên nhiên rộng 30ha ở bang Connecticut.
Điểm lý thú ở công trình này là cái mái dài trông như một dải ruy-băng, bên dưới là những lối đi, những phòng trưng bày mở tầm nhìn ra khung cảnh thiên nhiên mà ý tưởng của nhà thiết kế là nhằm khuyến khích con người sống hòa nhập vào môi trường tự nhiên.
Trường kiến trúc thuộc Đại học Công giáo Louvain (Bỉ)
Hai anh em kiến trúc sư Manuel và Francisco Aires Mateus (Công ty Aires Mateus ở Lisbon, Bồ Đào Nha) đã chiến thắng trong cuộc thi thiết kế một trường kiến trúc mới thuộc Đại học Công giáo Louvain. Công trình là một phức hợp kiến trúc được xây dựng trên diện tích 7.000m2 tại khu trung tâm của thành phố cổ Tournai với cổng vào là hình ảnh một ngôi nhà trống, mà theo nhà thiết kế đó là biểu trưng cho sự nối liền giữa các công trình cổ kính của Tournai với những kiến trúc mới của trường kiến trúc: một ví dụ cho sự nối liền này là trong khu campus chứa được 600 sinh viên của trường có một bệnh viện xây dựng từ thế kỷ XVIII được tôn tạo, hai nhà kho và một vườn cây cũng có tuổi thọ rất lâu đời.
Trường kiến trúc Tournai sẽ đón lớp sinh viên đầu tiên vào mùa thu 2015.
Khách sạn Lofoten Opera ở Na Uy
Đây là khách sạn duy nhất có mặt trong danh sách của Dezeen. Với hình dáng trông như một con rắn khổng lồ nằm vắt mình trên nền đá lộ thiên của bán đảo Lofoten, công trình là tác phẩm của Công ty thiết kế Snøhetta.
Nhằm tạo cảm giác cho khách lưu trú “như đang ở trung tâm của các thành phần kiến trúc”, công trình uốn quanh khu sân vườn trung tâm song tất cả các phòng khách sạn đều mở ra cảnh quan biển khơi bên ngoài.
Ngoài các tiện nghi của một khách sạn cao cấp, đặc biệt Lofoten Opera còn có một nhà hát opera như tên gọi của nó.
Trung tâm biểu diễn nghệ thuật ở Đài Loan
Công ty thiết kế OMA của kiến trúc sư lừng danh Rem Koolhaas sẽ thật bận rộn với hàng loạt công trình sẽ phải hoàn tất trong năm 2015 này, trong số đó có Trung tâm biểu diễn nghệ thuật trên lãnh thổ Đài Loan.
Với một quả cầu trong suốt ở tâm điểm, công trình có ba không gian biểu diễn: một nhà hát lớn với 1.500 chỗ ngồi và hai sàn diễn 800 chỗ ngồi mỗi sàn, cả ba sân khấu đều “ăn” vào một phần của quả cầu. Và khi cần, cả ba nhà hát có thể nhập làm một với một sân khấu chung dài 100m và các khán đài mở ra chung quanh từ nhiều hướng.
Gallery của họa sĩ Damien Hirst ở London
Chiếm gần trọn chiều dài đường Newport ở khu Vauxhall ở trung tâm London, gallery New Port Street được Công ty Thụy Sĩ Caruso St John thiết kế mà chủ đầu tư là ngôi sao mỹ thuật đương đại Damien Hirst. Nguyên là một dãy nhà kho chứa đồ dùng sân khấu, nó được cải tạo và mở rộng, xây mới thêm hai tòa nhà ở hai đầu để khi khánh thành vào giữa năm 2015, gallery sẽ gồm có sáu không gian triển lãm, một nhà hàng và một cửa hàng bán sản phẩm lưu niệm. Giàu to từ tiền bán tác phẩm của mình, họa sĩ Damien Hirst còn có một bộ sưu tập khổng lồ với trên 2.000 tác phẩm, trong đó có tranh của Francis Bacon, Banksy và tượng của Jeff Koons cực kỳ đắt giá, tất cả sẽ được lưu giữ và trưng bày tại đây.
Công ty thiết kế Caruso St John từng tôn tạo nhiều thiết chế mỹ thuật nổi tiếng như Bảo tàng Tate ở London và gallery Gagosian ở Paris.
Nhà triển lãm Úc ở Venice
Thật khó hình dung sẽ có một kiến trúc đương đại được “cấy” vào khung cảnh cổ kính của Venice, song Công ty thiết kế Úc Denton Corker Marshall đã thực hiện điều gần như không tưởng đó: một khu trưng bày hiện đại được xây dựng tại khu công viên bên dòng kênh của Venice – một trong những điểm gặp gỡ chính tại Triển lãm lưỡng niên (biennanle) Venice 2015, biennale tầm cỡ bậc nhất thế giới được tổ chức hai năm một lần.
Công trình này sẽ thay thế cho nhà triển lãm cũ đã được sử dụng từ Venice Biennanle 1988. Được đặt trên một nền rộng 320m2, công trình chỉ đơn giản là một khối vuông màu đen hai tầng, bên trong là một khối vuông màu trắng làm nơi trưng bày các tác phẩm nghệ thuật và kiến trúc mới nhất ở Úc. Mặt ngoài công trình là những tấm panel bằng đá granite khai thác ở miền Nam nước Úc được ráp lại với một khung bằng thép. Bên trong công trình là những mảng tường trắng tinh và nhờ vậy nội thất có thể thay đổi linh hoạt tùy theo các tác phẩm được trưng bày.
Bảo tàng Whitney về nghệ thuật Hoa Kỳ ở New York
Được khánh thành vào tháng 5-2015 tới đây, đây là bảo tàng thứ tư trong hệ thống bảo tàng mang tên Whitney. Mặt hướng ra sông Hudson, tòa nhà khổng lồ – tác phẩm của bậc thầy Renzo Piano – không có chiếc cột nào bên trong nhưng lại có một loạt terrace hướng về khu vực trung tâm của New York. Với trục chính là một cầu thang cực lớn, tòa nhà với thiết kế sáng tạo này có tới hơn 1.600m2 diện tích dành cho các không gian triển lãm và trở thành không gian trưng bày tác phẩm nghệ thuật lớn nhất New York không bị “ngắt quãng” bởi những chiếc cột.
Ngoài ra, bên trong bảo tàng còn có một nhà hát, một trung tâm giáo dục, một trung tâm phục chế – bảo tồn và một trung tâm nghiên cứu về tác phẩm được thực hiện trên giấy.
Nhà triển lãm Việt Nam tại Expo Milano 2015
Triển lãm Thế giới Expo Milano 2015 chắc chắn sẽ trở thành tâm điểm kiến trúc thế giới vào mùa hè năm nay, mà một trong những công trình được chờ đợi nhiều nhất là Nhà triển lãm Việt Nam của Công ty thiết kế Võ Trọng Nghĩa.
Lấy cảm hứng từ hoa sen – quốc hoa của Việt Nam, công trình khi được thực hiện sẽ gồm những trụ kết bằng tre nhiều kích cỡ và chiều cao khác nhau, phần trên nở ra như những hoa sen mà nhụy là cây xanh được trồng bên trên các trụ, toàn cảnh thể hiện hình ảnh một hồ sen đang nở, đáp ứng được chủ đề của Expo Milano 2015 là “Năng lượng cho cuộc sống”. Về mặt bố cục, nhà triển lãm này gợi nhớ một công trình bằng tre khác cũng của Công ty Võ Trọng Nghĩa: Quán cà phê Indochine ở Kontum. Nhà triển lãm Việt Nam sẽ có mặt tại Expo Milano 2015 trong thời gian sáu tháng, bắt đầu từ ngày 1-5-2015.
Bảo tàng nghệ thuật hiện đại Garage ở Moskva (Nga)
Công ty thiết kế OMA của kiến trúc sư Rem Koolhaas có thêm một công trình nữa trong danh sách 2015 của Dezeen: Bảo tàng nghệ thuật hiện đại Garage được cải tạo từ một nhà hàng đã có từ thập niên 1960 ở Công viên Gorky của thủ đô nước Nga. Trước khi được cải tạo và chuyển đổi công năng thành bảo tàng, nhà hàng hai tầng Vremena Goda rộng 5.400m2 hầu như bị xếp xó từ hơn 20 năm nay.
Công trình được làm mới bằng cách phủ lên mặt ngoài của nó một lớp polycarbonate mờ, song vẫn giữ một số chi tiết cho biết nó được xây dựng từ thời chính quyền Xô Viết, đồng thời nội thất được làm mới hoàn toàn với hai không gian triển lãm ở hai tầng, một trung tâm sáng tạo nghệ thuật của thiếu nhi, quán cà phê, thính phòng, khu mua sắm và các văn phòng làm việc. Ở các phòng triển lãm, các tấm panel nhiều màu sắc được phủ kín các bức tường, song khi cần chúng được cuốn lên để lộ bức tường trắng hoàn toàn cho các triển lãm tương thích với sắc trắng ấy.
Nhà hát giao hưởng Paris
Sau hai năm chậm trễ về tiến độ xây dựng và kinh phí xây dựng đội thêm hơn 200 triệu euro, cuối cùng thì Nhà hát giao hưởng Paris, công trình gây nhiều tranh cãi mà tác giả là kiến trúc sư Jean Nouvel cũng hoàn tất vào đầu năm 2015. Dù vậy, trong ngày khánh thành nhà hát (14-1-2015) – với sự có mặt của Tổng thống Pháp F. Hollande – kiến trúc sư Jean Nouvel đã không đến dự do vẫn còn nhiều bất đồng giữa ông với những người có trách nhiệm của Chính phủ Pháp trong thực hiện dự án khổng lồ này.
Dù gây nhiều tranh cãi, “con tàu không gian” như cách gọi công trình sáu tầng, 23.000m2 diện tích sử dụng này vẫn là một dấu ấn kiến trúc của thủ đô nước Pháp. Nó có một đại sảnh đường dành cho những buổi hòa nhạc với 2.400 chỗ ngồi; 15 phòng tập có đủ chỗ cho những dàn nhạc giao hưởng lớn nhất tập dượt trước khi biểu diễn; một trung tâm giáo dục âm nhạc rộng 8.600m2 mở ra ngoài sân vườn và 15 không gian dành cho sáng tác… Khách tham quan có thể thoải mái leo lên mái nhà hát phủ kim loại dốc thoai thoải, trong khi các chương trình hòa nhạc được chiếu lên một phiến nhôm cao tới 52m, cho phép người lái xe trên các tuyến đường gần đó nhìn thấy thật rõ.
Bảo tàng mỹ thuật The Broad ở Los Angeles
Mở cửa từ mùa thu 2015, công trình của Công ty thiết kế Diller Scofidio + Renfro’s là một bảo tàng ở khu trung tâm của thành phố Los Angeles, nơi sẽ trưng bày và lưu giữ trên 2.000 tác phẩm mỹ thuật thời hậu Thế chiến II và nghệ thuật đương đại trong bộ sưu tập của đôi vợ chồng tỉ phú Eli và Edythe Broad.
Với không gian trưng bày có diện tích trên 11.000m2, Bảo tàng The Broad có bộ khung xương cấu tạo hết sức phức tạp, và mỗi góc sát với mặt đường của nó lại nghếch lên, cho thấy các lối vào lộng lẫy bên trong. Một cầu thang cuốn cao 32m sẽ đưa khách tham quan tới các gian triển lãm chính của bảo tàng. Để làm công trình vĩ đại này, cần tới 2.500 tấm panel bằng sợi thủy tinh cực kỳ bền chắc và 650 tấn thép cho các bề mặt của nó. Bảo tàng The Broad quả là “kỳ phùng địch thủ” khi đứng bên cạnh Nhà hát Walt Disney – tác phẩm của bậc thầy Frank Gehry trên đại lộ Grand Avenue của Los Angeles.
Ngôi nhà vùng Essex, nước Anh
Với sự phối hợp của dự án Living Architecture, studio thiết kế FAT và họa sĩ Grayson Perry, công trình vui mắt nhất trong danh sách của Dezeen là ngôi nhà nghỉ vùng nông thôn Essex của nước Anh.
Lấy cảm hứng từ các ngôi nhà vùng quê trong truyện cổ tích rồi kết hợp với các mẫu nhà lạ lùng được xây dựng trên khắp nước Anh, các nhà thiết kế đã sáng tạo một ngôi nhà đầy sắc màu ở mặt ngoài, mái phủ sắc vàng với các điêu khắc dân gian và một chậu tắm treo ngay cổng ra vào.
Ngôi nhà nằm gần bờ biển phía bắc của vùng Essex, bản thân nó được coi là một tác phẩm nghệ thuật và qua tác phẩm này, họa sĩ Grayson Perry đã khảo sát các tính cách đặc biệt cũng như những phẩm chất đặc trưng của cư dân vùng Essex. Ngôi nhà chính thức mở cửa phục vụ du khách lưu trú từ mùa xuân 2015.
Làng trên núi Hoàng Sơn (Trung Quốc)
Xưởng thiết kế MAD ở Bắc Kinh hy vọng sẽ hoàn tất trong năm 2015 một ngôi làng hiện đại trên núi Hoàng Sơn, thuộc tỉnh An Huy, ở đó nhà dân làng là những khối căn hộ được xây dựng trên một bề mặt uốn khúc, gợi nhớ cảnh quan khu vực với những thửa ruộng bậc thang đã có tự lâu đời.
Với các khối nhà nhấp nhô nhìn xuống mặt hồ Thái Bình bao la, làng Hoàng Sơn là một khu phức hợp gồm 700 căn hộ, một khách sạn và các kiến trúc khác phục vụ cho cộng đồng dân cư tại đây. Đây sẽ là một sự kết hợp tuyệt vời giữa cảnh quan thiên nhiên và công trình nhân tạo, nơi cư dân được sống trong cảnh yên bình của một vùng núi non đã được UNESCO phong tặng di sản nhân loại. Các khối nhà đều được xây dựng bằng nguyên vật liệu tại chỗ, thân thiện với môi trường và tất cả các căn hộ đều mở ra với không gian mênh mông của vùng núi, đều nhìn xuống mặt hồ bên dưới. Cư dân và du khách đến với làng được khuyến khích thám hiểm vùng rừng núi chung quanh còn hoang sơ và được bảo vệ nghiêm ngặt.
- tổng hợp
