Ngôi nhà của tranh và thú

Có thể xem ngôi nhà này là một không gian nghệ thuật, bởi chủ nhân của nó là một họa sĩ, đồng thời, ngay từ khâu thiết kế, nó đã được định hướng để trở thành một nơi vẽ và treo tranh, các nhu cầu còn lại là thứ yếu.

Ngôi nhà có vị trí trong hẻm, ẩn nấp khá kỹ phía sau một tiệm rửa xe. Cũng chính vì vậy mà kiến trúc sư có thêm một vấn đề cần giải quyết trong đề bài thiết kế: phải làm một khối vệ sinh dành cho khách đến rửa xe. Phần diện tích khối vệ sinh này chỉ khoảng 0,8m x 1,5m, nhưng nằm ngay phía mặt tiền của công trình nên cũng phải tính toán để bố trí sao cho tiện việc khai thác, không ảnh hưởng đến hoạt động phía trong nhà, đặc biệt là hình thức không lấn át mặt tiền.

Cuối cùng, người thiết kế quyết định làm nhà vệ sinh như một khối điêu khắc, nâng chiều cao và tạo hình giống như hai hộp chữ nhật trượt khối, hộp phía trên làm kho chứa cọ vẽ, khung tranh, hộp phía dưới thì đúng công năng định hướng: nhà vệ sinh cho khách.

Khối nhà chính cũng nằm trong một khuôn viên với ngôi nhà cũ của gia đình (nhà trệt, mái tôn), kiến trúc sư và chủ nhân cùng xác định ngôi nhà mới phải hợp với khối cũ. Họ quyết định chọn hình thức đơn giản, nhưng thẩm mỹ, toàn bộ công trình có một màu xám. Màu xám cũng thể hiện đúng tinh thần của chủ nhân: sống chậm.

Định hướng ban đầu là nhà phải chứa được tranh, phải như một gallery cá nhân, cần phải có nhiều khoảng tường, cần lấy ánh sáng tự nhiên, do vậy kiến trúc là một khối đặc. Nhìn từ bên ngoài, nó là một khối xám với thật nhiều cây xanh bao phủ. Không gian nội thất đơn giản với đường thẳng nét ngang và những vạt xéo góc, rõ ràng mạch lạc. Ánh sáng khá nhiều với các khoảng mở hình vuông, hình tam giác từ trên mái và mặt tiền.

Tất cả kết hợp với các góc xanh thiên nhiên bên trong và bên ngoài… tạo nên một không gian tươi mát, trong lành. Vật liệu hoàn thiện đều thô mộc, thép I, bê tông trần, màu xám duy nhất cho tường, sàn và trần. Chỉ cần vậy, bởi đó chính là điều kiện để cho cá tính của chủ nhân có dịp để thể hiện: toàn bộ không gian đều là tranh. Tranh trên tường, tranh trên trần, tranh còn dang dở trên giá vẽ… Cùng với tranh, ở ngôi nhà này còn có những thứ khác thú vị về đời sống của chủ nhân.

Anh rất yêu động vật và không gian sống của anh gợi người ta liên tưởng đến một thảo cầm viên: anh nuôi chim, nuôi cá, nuôi rùa… và cả một con heo làm thú cưng. Rất khó để tìm ra ranh giới cụ thể giữa không gian sống của con người và các loài còn lại ở ngôi nhà này. Có lẽ cũng vì vậy mà dù ngay ở trong nội thành, các loài chim cò ngoài tự nhiên cũng nghe tiếng rủ rê mà về theo rất nhiều.

Có nhiều điều thú vị khi đến thăm một ngôi nhà đã có “bề dày” của chủ nhân theo quá trình sử dụng. Như ngôi nhà này, chủ nhân đã vào ở được bốn năm. Ngôi nhà thì không còn mới nhưng các kỷ niệm của kiến trúc sư và chủ đầu tư thì chưa bao giờ cũ. Họ cùng lăn lê bò toài trên sàn nhà để ngắm nghía mô hình, làm đi làm lại để có được một kết quả cuối cùng như bây giờ.

Người thiết kế cũng cho biết thêm rằng chưa có một công trình nào của anh được chủ đầu tư cho mình quyết định đến 99% mọi thứ như với công trình này. Anh cũng có tình cảm với nó, chăm nó như ngôi nhà của mình. Suốt quá trình thi công, hầu như ngày nào anh cũng ghé lại. Từ việc chọn màu sơn, cách thức quét tường để tạo bề mặt, anh đều nhúng tay vào làm với thợ…

Cứ nhìn hình ảnh ngôi nhà sau bốn năm khai thác thì hình như tình yêu ấy đã được bù đắp.