Chủ nhân đưa chúng tôi đến thăm mảnh đất mà họ dự định xây nhà. Đó là mảnh đất nằm ở rìa phía nam của ngôi làng vùng Moravian-Silesian, có diện tích khá lớn, nhưng diện tích xây dựng lại bị hạn chế đáng kể bởi quy định những khoảng lùi cần thiết tối thiểu từ các bể chứa khí đốt dưới lòng đất hiện có, từ bìa rừng và từ hàng rào của tài sản lân cận.
Thế đất thoải dốc nhẹ nhàng về phía đông nam, từ đây ta có được tầm nhìn đẹp như tranh vẽ hướng ra đồng cỏ, rừng cây và những ngôi nhà các làng xung quanh. Lối vào băng qua một dòng suối ở điểm thấp nhất của khu đất và băng qua một ngã tư nhỏ với một khúc cong nhẹ. Con đường này có thể dành cho mọi người tiếp cận mặc dù nằm trên tài sản của khách hàng. Trong nhiều thế kỷ, nó đã là một phần của Con đường Thập Tự nối từ Nový Jičín đến Štramberk.
Mục tiêu của chủ nhân là xây dựng ngôi nhà ở cho gia đình bốn người và thêm một đơn vị riêng cho ông bà. Họ muốn dựng nhà gỗ và ít nhiều theo tinh thần thiết kế bền vững, nghĩa là phải dễ xây dựng và tiết kiệm chi phí trong mọi hoạt động. Thêm vào đó, họ cũng muốn có thể ít nhất là tham gia một phần công sức vào quá trình dựng nhà.
Chúng tôi đã rất phân vân khi xác định cấu trúc và hình thái ban đầu cho ngôi nhà thôn quê này khi quan sát khu vực nhà ở lân cận. Hai ngôi nhà gần đó theo lối nhà xây mái dốc đứng, phần còn lại của ngôi làng là sự pha trộn của những kiểu kiến trúc nhà ở riêng lẻ qua nhiều thời kỳ khác nhau. Trả lời câu hỏi: “Hình dáng ngôi nhà mới nên như thế nào?” là khá khó khăn trong trường hợp này.
Sau nhiều cân nhắc các hạn chế về ngân sách, yêu cầu của kế hoạch thi công và đặc biệt lựa chọn ưu tiên cho nhà kết cấu gỗ, quyết định cuối cùng của chúng tôi là áp dụng một cách tiếp cận hợp lý với các yếu tố cấu trúc mang tính lặp lại.
Hai khối nhà kéo dài với mái dốc được nối nhau tạo thành một góc và được ngay vị trí rìa của khu vực có thể xây dựng đã được xác định bởi các khoảng lùi. Thoạt nhìn, hình dạng này có thể gợi nhớ đến ngôi nhà một tầng nhỏ có mái dốc điển hình của vùng Beskydy.
Giải pháp mở hai khối nhà ra hai cánh nhằm tách biệt khu riêng của gia đình và khu vực cho ông bà đến ở trong tương lai. Góc nối tiếp mở ra một sân riêng quay mặt về phía nam hướng ra khoảng rừng gần đó và hoàn toàn tránh khỏi những tầm nhìn từ phía bắc. Phần mái nhô ra che mát cho một khoảng hàng hiên rộng chạy dọc theo ngôi nhà gắn kết với sân trong, mang lại một khả năng tuyệt vời để những thành viên gia đình có thể ngồi, thư giãn và lắng nghe âm thanh của nước chảy, lá cây xào xạc hoặc những tiếng sinh hoạt vọng lại từ xa nơi cuộc sống làng quê.
Những cây đã trưởng thành mọc ven dòng suối cung cấp bóng mát tối đa trong mùa hè nóng bức, nhưng những nhánh cây trơ trụi của chúng cho phép ánh sáng mặt trời đủ xuyên thấu vào đến sân nhà trong mùa đông.
Hai cánh nhà giao nhau tại một sảnh đón nhỏ này có tầm nhìn bao quát tốt về cả hai cánh nhà, sân trong và hàng hiên. Không gian mang ý nghĩa hoạt động như một biển chỉ dẫn giao thông, một bên bước qua một cánh cửa dẫn đến khu vực sinh hoạt chính của gia đình, ngược hướng bên kia dẫn vào khu vực nơi ông bà sẽ đến cư trú.
Hành lang dọc theo phía đông của khu ông bà ở sẽ dẫn dắt ta tiếp cận vào phòng chứa máy móc, một phòng tắm nhỏ và phòng ngủ. Bước vào khu sinh hoạt của gia đình, chúng ta đến một khu vực sinh hoạt có chiều cao gấp đôi, không gian mở với bàn ăn và nấu ăn. Nơi đây cung cấp đủ tầm nhìn cả bên trong và bên ngoài ngôi nhà.
Từ khu vực nấu ăn, một cửa sổ có khoảng mở nằm ngang nhìn rộng ra lối vào, trong khi chi tiết thiết kế bay window rộng cho tầm nhìn ra cảnh quan phía xa hơn. Một hành lang kết nối khu vực sinh hoạt chung với khu vực riêng gồm phòng ngủ trẻ em, phòng tắm lớn và phòng ngủ chính. Điều đặc biệt là tất cả các không gian sinh hoạt này đều có thể tiếp cận với hàng hiên, làm tăng tính thoải mái cho những người sử dụng.
Về phần thi công, ngôi nhà được dựng lên bằng hệ thống các khung kết cấu 2×4, với khoảng đệm bằng các tấm cách nhiệt mineral wool và lớp bên ngoài bằng kết cấu ván OSB (oriented strand board). Bề mặt hoàn thiện nội thất chủ đạo là các tấm ba lớp bằng gỗ vân sam tự nhiên và tấm thạch cao trắng. Các phòng ngủ được lát sàn gỗ sồi, còn nền hành lang và phòng tắm lát bằng gạch gốm.
Nền móng nhà được chia thành hai phần. Khối nhà ở của ông bà, chúng tôi sử dụng nền móng bê tông cốt thép trong khi ngôi nhà của gia đình được nâng lên từ mặt đất trên kết cấu sàn bằng thép mỏng. Kết cấu này làm nhẹ đi khối lượng nhất định cho ngôi nhà, giảm quy mô và tác động của việc xây dựng lên khu đất. Điều thú vị là với lối thi công này, chủ nhà đã có thể tham gia vào phần xây dựng ở từng công đoạn tùy theo năng lực và thời gian của họ, như đúng mong muốn mà họ đề ra từ lúc ban đầu.
Địa điểm dự án: Rybí 424, 742 65 Rybí – Czech Republic
Đơn vị thiết kế: KLAR
Zdeněk Liška
Website: www.klarch.cz
www.instagram.com/klarchitekti
Năm hoàn tất: 2021
Diện tích xây dựng: 145m²
Diện tích sàn sử dụng: 124m2
Hình ảnh: Václav Novák
