Phố cổ Hà Nội, nơi mang những dấu ấn lịch sử đậm nét trong kiến trúc đô thị và cả lối sống của người dân địa phương. Việc sinh sống giữa lòng phố cổ đối với những người trẻ tuổi là một lựa chọn được cân nhắc kỹ lưỡng, giá trị sống và giá trị lịch sử mà phố cổ có thể mang lại cho những thế hệ tiếp theo là không thể chối bỏ, tuy nhiên câu hỏi “làm thế nào để lối sống của người trẻ có thể thích nghi và cộng hưởng hài hoà với lối sống ở phố cổ?” cũng đáng để thảo luận và suy ngẫm.
Những hệ quả của lịch sử sau chiến tranh đã khiến cho phố cổ, tuy giữ được nét cổ kính và đậm đà tính văn hoá, phải chịu sự can thiệp quy hoạch đô thị ở mức tối thiểu. Phố cổ trở thành một trong những nơi có mật độ xây dựng cao nhất thủ đô, dẫn đến sự vụn vỡ của cấu trúc đô thị bởi các con hẻm và lối đi chật hẹp, thường xuyên thiếu ánh sáng tự nhiên và thông gió đầy đủ. Nhìn từ trên cao, phố cổ Hà Nội như một bức tranh được tạo nên từ những mảnh ghép phức tạp xếp chồng lên nhau. Đặc trưng đó sẽ khó thay đổi, tuy nhiên người ta vẫn có thể chọn cách thích nghi với nó theo cách của riêng mình. Đó là cách mà ngôi nhà Maison KN được thành hình, các kiến trúc sư đến từ văn phòng kiến trúc NGHIA-ARCHITECT đã lấy cảm hứng từ cấu trúc đô thị hỗn loạn của phố cổ và sắp xếp lại theo trật tự, kết hợp với thiên nhiên trong ngôi nhà, tạo nên một hệ sinh thái tuần hoàn đầy sự tính toán tỉ mỉ.
Maison KN là một ngôi nhà có phần biệt lập bởi kiến trúc khác biệt, ẩn mình bên trong lõi lịch sử của Hà Nội, giữa một khu vực có mật độ xây dựng đô thị dày đặc, là một trong những nơi có mật độ xây dựng cao nhất thành phố. Maison KN được thiết kế như một ngôi nhà tương lai cho hai gia đình nhỏ của một cặp anh chị em. Ngôi nhà là sự kết hợp hài hòa giữa không gian sống truyền thống và hiện đại, với những mảng tường gạch thô mộc xen kẽ những ô cửa kính lớn, tạo nên một không gian vừa ấm cúng, gần gũi, vừa thoáng mát và đủ ánh sáng.
Được xây dựng theo yêu cầu của hai người con trưởng thành của một gia đình Hà Nội lâu đời, Maison KN ra đời từ nhu cầu thay đổi không gian sống, khắc phục những hạn chế của khu phố cũ. Thêm vào đó, yêu cầu làm việc từ xa đòi hỏi một nơi ở trung tâm nhưng vẫn bán tự chủ, gần gũi với gia đình nhưng đảm bảo sự riêng tư. Do đó, ngôi nhà được thiết kế như một tổ ấm bền vững cho hai gia đình nhỏ tiềm năng của anh chị em.
Mục tiêu thiết kế là tạo ra một nơi cư trú khép kín, hướng nội nhưng vẫn đảm bảo sự thông thoáng và thoải mái. Tại đây, mọi yếu tố của cuộc sống, làm việc và giải trí đều được tích hợp một cách thông minh. Bên cạnh đó, khu vườn ngoài trời được tận dụng tối đa để trở thành một ốc đảo sinh thái, có khả năng trồng nhiều loại cây xanh trong tiểu vùng khí hậu riêng biệt – một phong cách sống bền vững, một mong muốn xa xỉ trong bối cảnh đô thị của khu đất.
Với diện tích đất bị giới hạn, nội thất của ngôi nhà được tính toán sao cho tối ưu không gian nhất có thể. Không gian được bao quanh bởi những bức tường trắng đơn sắc, trần bê tông hiệu ứng tạo cảm giác hiện đại, tối giản. Những ô cửa sổ, cửa ban công được nới rộng tối đa và cao kịch trần, lại được che chắn một phần bởi hệ bao che bằng thép sơn đỏ. Như những đôi mắt của ngôi nhà luôn hé nhìn quang cảnh xung quanh. Đây như một cách giao tiếp có phần cẩn trọng nhưng khách quan của gia chủ đối với bối cảnh xã hội bên ngoài.
Các hệ tủ cao, thấp được bố trí kết hợp, chạy dọc theo tường giúp tối đa khả năng lưu trữ, sắp xếp gọn gàng. Đồ nội thất có hình dáng thanh mảnh, màu sắc nhã nhặn, ít chi tiết, cùng với ánh sáng được thiết kế có ý tứ, mang gam màu ấm, tất cả tạo nên bầu không khí yên tĩnh, tạo không gian cho cuộc đối thoại riêng tư giữa con người và thiên nhiên.
Maison KN sở hữu một diện mạo bên ngoài độc đáo. Thiết kế lấy cảm hứng từ sự “hỗn loạn” đầy nghệ thuật của những mái nhà lân cận, biến tấu thành những mảng đặc – rỗng ngẫu nhiên trên mặt tiền tòa nhà. Nhìn từ bên trong, mỗi tầng nhà như một khung tranh sinh động, mang đến những góc nhìn ấn tượng khác nhau.
Đứng trước bài toán của bối cảnh hiện trạng, gia chủ mong muốn tạo ra một không gian cư trú khép kín, hướng nội, nhưng phải đảm bảo sự cởi mở và thoải mái cho những người sống bên trong. Trải qua những ngày thảo luận và đi đến thiết kế cuối cùng, tầm nhìn của kiến trúc sư cho không gian là mọi khía cạnh của đời sống, làm việc và giải trí đều được tích hợp một cách chu đáo.
Xa hơn những mục tiêu về nội thất, cách tiếp cận sân vườn ngoài trời của kiến trúc sư có phần táo bạo hơn. Bằng cách tối đa hóa không gian theo cả chiều ngang và dọc, để khu vườn hoạt động như một hệ tuần hoàn sinh thái, có khả năng trồng được nhiều loại cây xanh khác nhau trong môi trường vi khí hậu độc đáo. Đây là một khát vọng xa hoa trong bối cảnh đô thị của khu vực, khát vọng ấy gọi đơn giản là thực hành lối sống bền vững.
Maison KN có bản sắc rất rõ ràng từ bên ngoài mặt tiền. Ý tưởng được hình thành từ việc xác định khu vực xung quanh khi nhìn từ trên cao. Nơi mà sự hỗn loạn được tạo ra bởi các đường viền phi tuyến tính của các mái nhà xung quanh, sự ngẫu nhiên này được “phản ánh” bởi các mảng đặc và rỗng ngẫu nhiên trên mặt tiền của tòa nhà. Từ bên trong, mặt tiền này tạo ra các khung hình khác nhau tùy theo độ cao của mỗi tầng.
Trái tim của Maison KN chính là khu vườn trên tầng 3, nơi thiên nhiên hòa quyện cùng kiến trúc, tạo nên một ốc đảo xanh mát giữa lòng phố thị. Vừa là khoảng đệm kết nối không gian bên trong và bên ngoài, khu vườn còn đảm bảo thông gió và giữ gìn sự riêng tư cho ngôi nhà. Lối đi dạo “trên không” uốn lượn mềm mại, được định hình bởi khung thép thanh mảnh, gợi liên tưởng đến dải lụa mỏng bay trong gió. Thép đục lỗ cùng lưới tạo nên sự thông suốt, mang đến cảm giác nhẹ nhàng, thanh thoát cho không gian.
Ngôi nhà cũng là một đơn vị ở xanh và bền vững khi được thiết kế để tối ưu hóa việc sử dụng ánh sáng tự nhiên và thông gió, giúp tiết kiệm năng lượng. Hệ thống thu gom nước mưa được sử dụng để tưới cây và các nhu cầu sinh hoạt khác. Hệ thực vật được trồng và phát triển dựa trên một hệ sinh thái tuần hoàn, tạo nên một môi trường sống xanh mát và an toàn cho sức khỏe.
Sự ra đời của Maison KN là minh chứng cho khả năng thích nghi hoàn hảo của những gia chủ trẻ tuổi trong bối cảnh có nhiều khoảng cách vô hình của cuộc sống hiện đại. Ngôi nhà là sự kết hợp hài hòa giữa những giá trị truyền thống và lối sống hướng nội của gia đình, mang đến cho cư dân một không gian sống độc đáo, tiện nghi và thư giãn trong nơi an trú riêng tư.
Maison KN được tạo nên từ góc nhìn tinh tế của kiến trúc sư và lối sống thân thiện với thiên nhiên của thế hệ trẻ trong bối cảnh đô thị hóa ngày càng phát triển. Ngôi nhà là nguồn cảm hứng cho những ai mong muốn xây dựng một cuộc sống hòa hợp với thiên nhiên trong đô thị ngày càng thu hẹp diện tích cho tự nhiên.
___
Thông tin công trình:
Tên dự án: Maison KN
Thiết kế: NGHIA-ARCHITECT
Diện tích: 69m2
Năm hoàn thành: 2023
Hình ảnh: Nguyen Viet Tien, Nguyen Tuan Nghia
