Thời điểm Giáng sinh – Tết Dương lịch thường là dịp để chúng ta trang hoàng nhà cửa, đón nhận những lời chúc phúc an lành. Phong thủy trong ngôi nhà Việt từ xưa đến nay không câu nệ tôn giáo, tín ngưỡng mà luôn hướng đến sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên, nên cách trang hoàng nhà cửa cũng thể hiện tính linh hoạt ấy. Trong không gian sống của mỗi gia đình, có thể tạo những góc trang trí xinh xắn, không quá phức tạp và tốn kém, cũng không tạo ra các sai lệch về nội khí.
Với vốn văn hóa, sở thích và gu thẩm mỹ khác nhau, mỗi gia đình sẽ có những ý tưởng, cách thức trang hoàng nhà cửa đón năm mới khác nhau. Song vấn đề cần quan tâm là công việc bài trí nhà cửa dịp cuối năm vừa phải thuận theo thiên thời (như cuối năm trời lạnh cần dùng thêm màu ấm, nóng), vừa thuận theo địa lợi (hình thế nhà cửa, cuộc đất, mặt bằng) đồng thời đảm bảo tính nhân hòa, sao cho các thành viên trong gia đình và bạn bè mỗi khi quây quần, sum vầy đều hài lòng.
Trang hoàng chứ không xáo trộn
Để được như vậy, phương châm “ít là nhiều” trong kiến trúc khá phù hợp, vì các bài trí ít gây xáo trộn nội thất, ít ảnh hưởng kết cấu, ít tốn kém sẽ đem lại hiệu quả nhiều hơn. Nên quan tâm bù trừ, gia giảm theo nguyên tắc cân bằng âm dương, cụ thể là những vị trí hằng ngày ít lui tới, ít sử dụng, thiếu ánh sáng… sẽ cần dọn dẹp, làm sạch, trang hoàng thêm để có thể “kích hoạt” nguồn khí trì trệ. Bằng cách xếp đặt kết hợp bổ sung chiếu sáng cho phần âm, và ngược lại, có thể giảm bớt, che chắn các mảng thuần dương khác, nội khí của không gian sống sẽ được điều chỉnh tốt hơn.
Ví dụ: nhà có khoảng sân hằng ngày nhiều mưa nắng chói chang, có thể đặt bộ bàn ghế có dù che, tạo vùng râm mát để quây quần bạn bè là giải pháp giảm bớt dương thịnh. Hoặc như nhà ống có khu gầm thang vốn ít sử dụng, vào dịp lễ Giáng sinh hay năm mới gia chủ cần dọn dẹp quang đãng, xếp đặt thêm tiểu cảnh trang trí, với người theo đạo Công giáo có thể làm hang đá, lò sưởi bằng vật liệu nhẹ, tạo nên vùng lung linh trong nhà mà không ảnh hưởng đến các sinh hoạt thường nhật khác.
Xét theo tương quan ngũ hành (sinh – khắc – thừa – vũ) thì nội thất cần hòa trộn đầy đủ các mối quan hệ, tránh thiên lệch. Nhà dùng nhiều đồ gỗ (Mộc) thì nên thêm Kim lấp lánh, Thổ thâm trầm. Nhà có nhiều máy móc kim loại thì cần bổ sung Hỏa (màu đỏ, ánh sáng rực rỡ), và cũng nên đặt khúc cây, lò sưởi, thảm mềm… để khắc chế tính Kim khô lạnh. Thị trường bán đồ trang trí Giáng sinh và năm mới luôn có đủ các dải màu sắc, chất liệu cho ngũ hành không gian và ngũ hành bản mệnh của mọi người, trong nhà nhiều hành gì thì dùng hành tương khắc để hạn chế, thiếu hành gì thì dùng hành sinh để kích hoạt.
Lò sưởi, cây thông, hang đá
Khuynh hướng tìm về những giá trị mang tính hoài niệm đang mở ra nhiều cách thức trang trí nội thất “cũ mà mới”. Đó là sử dụng những hình ảnh, họa tiết, phong cách cổ điển để trang trí cho không gian mới, chẳng hạn: lò sưởi, cây thông và hang đá là ba thành phần tạo nên không khí mùa Giáng sinh, đồng thời cũng có tác dụng về mặt phong thủy đối với nội thất.
Ý nghĩa phong thủy của lò sưởi (rộng hơn là các trang trí hình ảnh ngọn lửa, biểu tượng ánh sáng) là sự nuôi dưỡng, giữ gìn nguồn lửa kết nối tình thân và phát huy tính tụ họp, quây quần. Các lò sưởi cố định xây bằng gạch giống như một dạng thời trang có vòng quay nhất định, khéo làm thì lò sưởi cũng là một dạng phụ kiện nội thất, mùa hè vắng lặng làm chỗ trang trí, mùa đông nồng ấm thành nơi quây quần, miền cao để sưởi ngày giá lạnh, miền xuôi để làm… tủ trưng bày đồ đạc xứ nhiệt đới. Những đường nét và vật liệu sử dụng chung quanh lò sưởi quyết định dáng vẻ căn phòng mà những loại tủ trang trí khác khó thay thế được.
Cây thông Giáng sinh và hang đá vốn là những hình ảnh mang tính văn hóa phương Tây rõ nét, khi du nhập vào Việt Nam cũng có ít nhiều biến tấu cho hợp văn hóa bản địa. Cây thông vốn thuộc Mộc, hang đá thuộc Thổ, với hình dáng tháp nhọn thiên về Hỏa, và màu sắc đi kèm sẽ cộng thêm yếu tố khác như Kim (màu trắng, xám, bạc), Thủy (màu xanh biển hoặc đen) hay Thổ (màu vàng) tùy mẫu mã. Một không gian có nội khí bình lặng, thiếu tươi vui sẽ được cải thiện đáng kể với sự xuất hiện của cây thông hay hang đá, đi cùng đèn lấp lánh, trái châu, ngôi sao và giai điệu vui tươi của âm nhạc, của chuông gió hoặc lục lạc treo bên cạnh.
Về ngũ hành tương hòa, tiểu cảnh có nhiều yếu tố mang hành Kim sẽ thích hợp đặt ở hướng Tây, Bắc và Tây Bắc; mang tính Thổ thích hợp với hướng Tây Nam, Đông Bắc và trung tâm; mang nhiều Mộc sẽ thích hợp hơn với hướng Đông, Đông Nam và Nam. Ánh sáng vàng ấm áp thuộc Hỏa là yếu tố không thể thiếu. Riêng với tiểu cảnh có nước chảy tuần hoàn thuộc Thủy thì văn hóa phương Đông lại chỉ ra kinh nghiệm truyền thống là nên đặt tại vị trí ngăn chặn trực xung vào nhà (hành lang, cửa chính hay tiền sảnh) và đóng thêm vai trò chiêu tài, có lợi cho các cơ sở làm ăn.
Sỏi đá cũng cần có nhau
Tùy theo môi trường, đặc trưng ngũ hành, âm dương của gia chủ và yếu tố thổ trạch, có nhiều mức độ khi dùng sỏi đá để tạo nên góc tiểu cảnh trang trí trong nhà hợp phong thủy. Các trang trí tiểu cảnh có sỏi đá vốn thuộc hành Thổ và một phần Thủy, Mộc, do vậy cần tìm chỗ bố trí tương sinh, chẳng hạn như khu vực trung tâm của nhà, ở giếng trời đón nhiều nắng hay ban công. Đá cảnh dùng trong nhà phải là loại không có cạnh sắc nhọn, bề mặt không quá thô ráp hay dễ bong tróc… để không gây bất lợi và tạo cảm giác đè nén. Nên hình dung các góc tiểu cảnh là một khung tranh ba chiều, cần khống chế các góc nhìn sao cho thưởng ngoạn được tốt nhất, tránh tình trạng xếp sỏi đá tràn lan, thiếu trọng tâm và thiếu thẩm mỹ.
Khi không gian và màu sắc trong nhà ngả về tối, sẫm màu (tĩnh, âm) thì nên chọn sỏi đá có màu sáng để cân bằng. Ngược lại, nhà hay khoảng vườn thừa ánh sáng, chói chang quá thì phải dùng sỏi đá và cây lá có màu sẫm, ken dày hơn để giảm bớt khí dương. Cần phải hình dung trước, thậm chí chấp nhận “thử và sai” để gia giảm cho vừa, tránh tình trạng lạm dụng sỏi đá khiến nội thất trở nên tối tăm, xù xì và ẩm thấp, đồng thời cũng phải tùy theo khí hậu, cấu trúc và cảm thụ nghệ thuật của gia chủ mà áp dụng cho phù hợp. Ví dụ đá ong có bề mặt xốp, nhiều lỗ rỗng và màu sắc chuyển từ xám đen đến vàng sậm, chỉ nên dùng trong nhà có không gian đủ rộng, có khoảng lùi để ngắm cũng như khoảng trống để thoát ẩm. Hoặc sỏi trắng vốn hay bám bụi nên cần trang trí tại những không gian sạch sẽ, ít có va chạm hằng ngày như hồ cảnh nhỏ, góc phòng ít qua lại. Tránh lạm dụng một loại sỏi đá sẽ gây cảm giác đơn điệu nhàm chán, nhưng cũng tránh phối hợp quá nhiều chủng loại sẽ gây rối mắt phức tạp. Tại các điểm nhấn cần tạo sự nổi bật thì dùng đá với gạch gốm màu nóng (Hỏa sinh Thổ) sẽ hợp ngũ hành tương sinh.
- Ảnh Xuân Trang
