Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ, cách sống và chọn lựa không gian sống của con người cũng biến đổi theo, ngày càng thiên về xu hướng kỹ thuật hóa, tiện nghi hóa nhiều hơn. Nhưng song hành với ý thích cập nhật công nghệ tiên tiến cho nơi cư trú, vẫn còn đó không ít băn khoăn về mặt quan niệm truyền thống, về phong thủy phương Đông – liệu có bị phá vỡ trong ngôi nhà thời @ hay không.
Vấn đề ở đây là sự chọn lựa và dung hòa một cách sáng suốt (mà phong thủy gọi là trạch – tuyển chọn) sao cho đạt được một không gian sống phù hợp chứ không phù phiếm, an lành và tiện nghi hơn.
Dung hòa ruột và vỏ
Ngày càng có nhiều người chọn sống ở căn hộ chung cư hay nhà liên kế, biệt thự xây sẵn có thiết kế bên ngoài giống nhau, chỉ thay đổi bố trí nội thất tùy từng nhà. Tuy sống trong các khu vực đã được quy hoạch thống nhất, đồng bộ như vậy nhưng cũng còn không ít gia chủ băn khoăn: “Tôi thích phong cách cổ điển, nhà mái ngói, đồ gỗ xưa, nay sống trong nhà khối hộp hiện đại thì phải làm sao? Có thể làm “ruột” nội thất khác hẳn với phần “vỏ” bên ngoài được không, có gì sai về phong thủy chăng?”.
Có thể khẳng định ngay: theo các nguyên lý của triết học phương Đông, sự hài hòa luôn được xem trọng. Ngôi nhà hòa hợp với chủ nhân và môi trường chung quanh sẽ an lành hơn là ngôi nhà mang yếu tố độc đáo hay nổi bật. Vì thế các chuyên gia phong thủy hiện đại thường khuyên gia chủ chọn đồ nội thất hợp với không gian theo nguyên tắc “đồng thanh đồng thủ”. Lý tưởng nhất là các chọn lựa hợp ý chủ nhân ngay từ đầu. Còn nếu như phải tuân thủ theo mẫu nhà chung, mua căn hộ, mua nhà xây sẵn thì dĩ nhiên phần cải tạo nội thất, phải vất vả hơn để dung hòa được các yếu tố chung và riêng, sao cho không đối lập, xung đột với nhau, nhưng đó chính là ý nghĩa của Dương trạch – sự chọn lựa nơi sinh sống.
Cũng không hề có nguyên tắc nào trong phong thủy cho rằng thiết bị hiện đại, hệ thống kỹ thuật số tiên tiến sẽ lạc lõng trong nhà kiểu truyền thống, hay ngược lại – đồ nội thất kiểu xưa không đặt được trong không gian tân kỳ. Vấn đề là phải chọn lọc để đạt được tính thống nhất giữa bên trong và bên ngoài, nội ngoại tương liên, chặt chẽ với nhau. Nếu ngôi nhà có hình thức đẹp, kết cấu vững chắc, vật liệu đắt tiền nhưng không phù hợp với đặc tính cuộc sống của gia chủ, sai phương vị và các kích thước (như vị đặt bếp, kích thước cửa…) thì chỉ được tướng mà hỏng số. Ngược lại phần số có tính toán chi li, đặt cái này sơn cái kia đúng với mệnh tuổi và ý thích gia chủ nhưng lại nằm trong khu dân cư nhếch nhác lộn xộn, quy hoạch toàn khu thiếu tính bền vững thì phần ngoài kìm hãm phần trong, kéo theo trường khí ngôi nhà suy vong.
Lấy ví dụ mua nhà xây sẵn kiểu hình hộp, nhưng gia chủ chuộng đồ gỗ cổ điển, vậy thì cần có biện pháp cải tạo nội thất để vừa đem được phong cách cổ điển vào nhà, vừa không phá vỡ cấu trúc hiện đại vốn có. Thậm chí có thể chọn ra những khu vực phù hợp để trang trí theo lối cổ điển hay hiện đại, như một cách điểm xuyết, không nhất thiết phải “cổ điển hóa” toàn bộ hay “tân kỳ hóa” toàn phần. Cần chú ý từng trường hợp khác nhau như sau:
– Nếu gặp nhà ống hẹp: cần tránh các hình thức trang trí cầu kỳ và ngăn chia nhiều khiến nhà đã hẹp càng hẹp hơn. Sử dụng các giải pháp che chắn bằng đồ vật linh hoạt để không gian và luồng di chuyển trở nên mềm mại (khúc tắc) ngăn gió hút và tầm nhìn xuyên suốt.
– Nếu là căn hộ chung cư: các vấn đề về phương vị – tọa hướng đã bị cố định (và gia chủ phải quyết từ đầu mình có hợp không trước khi chọn mua căn hộ) nên bài trí phong thủy sẽ nghiêng về đồ nội thất nhiều hơn.
– Nếu là nhà cải tạo: phần hình thế thường phức tạp hoặc không còn phù hợp nhu cầu hiện tại. Vì thế phải xác định cải tạo về thế quan trọng hơn về hình, ví dụ như nhà cũ thiếu thông thoáng, cải tạo xong phải khá hơn.
Suy cho cùng, ai cũng phải sống trong một môi trường được hình thành, xác lập bởi phần “ruột” là cấu trúc và thiết bị nội thất, còn phần vỏ chỉ như hình thức biểu hiện, đóng vai trò che chắn và bảo vệ. Vì thế cách dung hòa hợp lý hơn cả là chọn lựa không gian sống có phần vỏ hợp với cảnh quan chung, còn phần ruột thì nên bài trí đúng với hoàn cảnh, gu thẩm mỹ riêng.
Kê sao cho khéo
Hiện nay, khi mua căn hộ chung cư, đa số khách hàng được giao căn hộ thô và việc sắp xếp vật dụng, thiết kế nội thất sẽ làm sau, tùy theo nhu cầu sinh hoạt của mỗi gia đình. Phần thô ở đây cũng có ba bảy đường, nhiều thì ngăn phòng làm cửa, gắn thiết bị vệ sinh và tủ bếp. Ít thì chỉ là một không gian trống với hệ thống kỹ thuật để gia chủ tùy cơ ứng biến. Ở mức độ đơn giản nhất, cơ bản nhất nhưng lại là phần cốt lõi của tính chất không gian căn hộ là chuyện kê đồ đạc nội thất. Về phong thủy, nội khí của không gian cũng chỉ được xem xét cụ thể khi nhà có đồ đạc, và có quá trình sử dụng đồ đạc cùng thiết bị. Một nội thất tốt hay xấu (về phong thủy) phần lớn là do cách bố trí đồ đạc ảnh hưởng đến phần cứng của nhà. Ở chung cư, phần cứng lại làm trước, do vậy phần “mềm” là đồ đạc và thiết bị phải biết nương theo để vừa đạt nhu cầu sử dụng, vừa không gây ra các xung sát về nội thất. Cần lưu tâm đến vài nguyên tắc cơ bản sau:
Các vật dụng mang tính tĩnh và sử dụng lâu dài như giường ngủ, bàn làm việc, bàn thờ… cần tránh kê trực diện với cửa đi và cửa sổ. Vì nếu giường nằm gặp ngay cửa đi mở vào thì dễ bị gió lùa, người ngoài bước vào đột ngột gây giật mình, người trong phòng thấy thiếu thoải mái riêng tư. Nếu kê giường ngay dưới cửa sổ thì sẽ gây chói mắt, thêm mưa tạt gió hắt từ bên ngoài. Bàn làm việc trên luồng di chuyển thì thường xuyên bị phiền nhiễu, thiếu tập trung.
Các vật dụng mang tính động và có sự thay đổi linh hoạt trong quá trình sử dụng, như ghế sofa rời, bàn ghế ngồi ăn, ghế thư giãn… thì cần chọn các vị trí rộng và thoáng để sắp xếp, dễ bề xoay trở. Nếu một vật dụng dạng động mà lại “cất kỹ” trong góc tĩnh thì mỗi khi dùng đến sẽ gây xáo trộn, hoặc dọn dẹp mất thời gian. Ở đây cần nhắc đến vai trò của những vật dụng nhỏ mà không nhỏ như ghế ngồi đi giày cạnh cửa ra vào (có thể tủ giày không có nhưng phải có ghế ngồi xỏ giày, kết hợp kệ treo mũ áo, áo mưa, nón bảo hiểm…).
Kho trong căn hộ là dạng cấu trúc tĩnh trong động, vị trí kho nên khuất nhưng lại cần dễ tiếp cận, sắp xếp, tăng giảm tùy thời điểm. Do đó kho nên làm ở các vị trí giao điểm giữa trong và ngoài, giữa âm và dương, như là cạnh cửa ra vào chính (có thể kết hợp kệ để giày, móc treo đồ giống như phòng khách sạn), cạnh các phòng giặt phơi, ban công. Nên quan niệm kho là tủ đồ lớn có thể thay đổi bên trong do ngăn chia linh hoạt thì sẽ giúp nhà giảm bớt bừa bộn, đừng nên làm kho là một cái phòng trống rồi bỏ đồ vào, vừa lãng phí diện tích mà thêm phần tù hãm nội khí.
Cần phải xem xét “kịch bản sử dụng” sẽ diễn ra như thế nào khi kê đồ vào căn hộ để từ đó mới có thể định vị đồ đạc hợp phong thủy. Ví dụ với phòng ngủ nhỏ thì giường chắc chắn sẽ bị “dính” một phần luồng di chuyển từ cửa khi mở vào. Xét về cân bằng âm dương, phần đầu giường ngủ mang tính âm (cần yên tĩnh, tối hơn so với cuối chân giường) nên cần đặt trong vùng âm (ít gió và ánh sáng chiếu trực tiếp). Còn phần bên hông và chân giường là vùng đi lại thuộc dương nên có thể gần lối đi, cửa sổ hoặc cửa ra vào. Đồ đạc kê đúng thì mới bố trí đèn, thiết bị (tivi, máy móc) tương ứng, đồng thời có thể tận dụng tốt các ngóc ngách vốn có để không gian đi lại sinh hoạt được liền lạc, ít góc cạnh. Đó cũng chính là các bước cơ bản hình thành nên không gian căn hộ có chất lượng và an lành.
- Ảnh Xuân Trang
